Dün akşam komşum Emel Teyze kapıma dayandı. Çamaşır makinesi gene su akıtıyormuş. “Oğlum, sen teknolojisin” dedi. Ben de bilgisayarcıyım ya, eve gelen her şeyi tamir ettiğimizi sanıyorlar. Ama itiraf edeyim, bu sefer bilmiyordum. Telefonu çıkardım, AI Tamir Asistanı’na sordum. 30 saniye sonra kadife bir ses: “Keçi sütü rengi contayı yanlış yönde takmışsınız, 60° çevirin.” Etti mi sana 2026?

“Yapay Zekâlı Tamir” Ne Kadar Gerçek?

Geçen yıl hâlâ kırık prizi YouTube’da “ustavlogger”lardan öğrenmeye çalışıyorduk. Şimdi birkaç fotoğraf çekip AR Lens’e gösteriyorsunuz. Cihaz, kırık parçayı anında tanıyıp “orijinal yedek parça + kargo 38 dk” diye fısıldıyor. Evet, kargo 38 dakikada kapıda. Çünkü drone’lar artık mahalle mahalle depolanmış durumda. Ben de ilk başta şüpheyle yaklaştım; “görüntü işleme, doğruluk oranı vs.” diye kafa yordum. Ta ki kahve makinemin buhar valfi patlayana kadar.

Ertesi sabah yine AR denedim. Ekranda parçanın holografik modeli belirdi, vidaların sırası gösterildi. “T10 tork anahtarı gerekli” dedi. Anahtar setimde T9 vardı, T11 vardı; T10 yoktu. Sistem hemen çevrimiçi komşuluk sekmesini açtı: 400 metre ötede Hakan Usta’da var, 3 TL karşılığında 2 saatliğine ödünç veriyor. Gittim, aldım, taktım. Kahve kokusu yine evi doldurdu.

Tamir Kültüründe “Kendin Yap”dan “Birlikte Yap”a Geçiş

Bir zamanlar “kendin yap” diye kendimizi parçalıyorduk; YouTube videolarında iki saatlik maratona giriyorduk. Şimdi ise topluluk desteği devreye girdi. Evdeki UEFA’nın da dediği gibi: “Together, we fix stronger.”

• İstanbul Moda’da FixHub açıldı. 5 masa, 15 kalıcı üye. Cuma akşamları eşya tamir ve meze gecesi birlikte. Boğaz manzaralı Tork tornavida kullanmak var mı?
• Ankara’da Rüzgar Kardeşler ekibi, eski bisikletleri topluyor, elektrikliye çeviriyor. Ücret? “İstersen sen de bir atölyeye gönüllü ol, çift taraflı kazanç.”
• İzmir’de ise kadın girişimciler kurduğu WhatsApp grubunda çamaşır makinesi motoru nasıl sökülür anlatıyor. Görüntülü arama, dokuz kişi aynı anda bağlanıyor. Ben de dahil oldum, pirincimi göstermedim tabii.

Bu akım sadece aletleri birleştirmiyor; mahalle dayanışmasını da kırılmaz vidalar gibi sağlamlaştırıyor.

“Tamir Etmeyi Bırakırsam Geri Döner miyim?” — Sürdürülebilirlik Hilesi

2026’da yeni bir kavram var: “Repair Score”. Herkesin dijital cüzdanında, yaptığı tamir sayısından üretilen karbon tasarrufu puanı saklanıyor. Evet, abartı geldi ama uygulama gerçek. Ben bu yıl 14 tamir yaptım; 61 kg CO2 tasarrufum varmış. Banka, bu puanla yeşil kredi faizi sunuyor. Komşuma “koltuk takımı alsam faiz düşer mi?” dedim, güldü. Ama hukuken var, alıyorlar. Paris Anlaşması’na uymak için herkesi tamire teşvik ediyorlar.

“Bir ütüyü tamir ettirmek, onu çöpe atmaktan 9 kat daha az enerji harcıyoruz. Bu hesap 2026’da ulusal TV spotlarında bile dönüyor.”
— Yeşil Dönüşüm Bakanlığı, Mayıs 2026 raporu

Şirketler de esnek garanti sunuyor: “Kendin tamir et, garantiye dokunmaz.” Apple bile ekran değişim kitini kargolamaya başladı. Düşünün, Steve Jobs zamanında 3. parti tamir yasak deniyordu. Tıpkı Apple'ın ekran tamir kitleri göndermesi gibi, yerel hizmetlerde de diyelim ki kombipetekservisi.net üzerinden yedek parça temin edip kendi müdahalenizi yapabilirsiniz; çünkü artık esnek garanti dönemindeyiz.

Peki sırada ne var? Bu gece balkondaki LED ışık şeridi soldu. AR’ı açtım, “ana kart yanmış” dedi. Elimde lehim var ama yoklukta. Komşuluk uygulamasına girdim, 300 metre ötede öğrenci yurdunda bir elektrik-elektronik bölümü öğrencisi “lehim var” diye check-in yapmış. Gidiyorum. Belki yarın bana da lazım olur.

Siz de bugün bir şey kırıldıysa, önce korkmayın. Bir fotoğraf çekin, topluluğa sorun. Tamir sadece parçayı değil, koca bir ekosistemi birbirine bağlıyor. Bir sonraki kahve kokusunu birlikte yakalayalım mı?